Natto i witamina K (K2 MK-7): źródło, biodostępność, badania

Ostatnia aktualizacja:

⚠️ Przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe (np. Acenokumarol, Warfaryna)? Natto to najbogatsze naturalne źródło witaminy K, która może osłabiać ich działanie. Skonsultuj dietę z lekarzem. Sprawdź Ważne informacje prawne i medyczne.

Natto jest jednym z najbogatszych naturalnych źródeł witaminy K, głównie w formie menachinonu-7 (K2 MK-7). Witamina K pomaga w prawidłowym krzepnięciu krwi oraz w utrzymaniu prawidłowego stanu kości (rozp. UE 432/2012). Na tej stronie zebraliśmy wiedzę o naukowych podstawach tych oświadczeń, biodostępności MK-7 oraz różnicach między formami witaminy K.

Dlaczego natto jest jednym z najbogatszych źródeł witaminy K w formie MK-7

Naturalne natto ma kilka cech, którymi różni się od innych źródeł witaminy K:

  • Wysoka zawartość: świeże natto zawiera około 1970 µg/100 g witaminy K w 100 g, w przeważającej części w formie K2 MK-7. Próg „wysoka zawartość” w prawie żywnościowym to 45 µg/100 g.
  • Forma K2 MK-7: długołańcuchowa forma menachinonu-7 ma długi okres półtrwania w organizmie, co potwierdzają badania naukowe[1].
  • Naturalne pochodzenie: witamina K2 MK-7 powstaje w trakcie fermentacji soi przez bakterie Bacillus subtilis Natto. Towarzyszą jej naturalnie inne związki obecne w fermentowanej soi, w tym enzym nattokinaza.

Dlaczego forma MK-7 ma znaczenie

Witamina K2 występuje w kilku formach (menachinony od MK-4 do MK-13). MK-7 to forma długołańcuchowa o długim czasie półtrwania, dzięki czemu utrzymuje się w organizmie dłużej niż krótkołańcuchowa MK-4 i daje stabilniejszy poziom przy raz dziennym spożyciu. Pełne porównanie obu form jest w artykule Witamina K2 MK-7 a MK-4, różnice między formami.

Witamina K i utrzymanie prawidłowego stanu kości

Witamina K pomaga w utrzymaniu prawidłowego stanu kości (rozp. UE 432/2012). To jedyne autoryzowane oświadczenie zdrowotne wiążące witaminę K z tkanką kostną.

Co mówi nauka. W literaturze naukowej badania dotyczące witaminy K2 MK-7 i tkanki kostnej koncentrują się na aktywności osteokalcyny, białka wiążącego wapń w macierzy kości. Witamina K jest jednym z kofaktorów potrzebnych do aktywacji osteokalcyny[2]. Trzyletnie badanie z 2013 r. wykazało wpływ niskich dawek MK-7 na markery utrzymania struktury kostnej u kobiet po menopauzie[2].

Zgodnie z prawem żywnościowym opisujemy w tym miejscu kontekst naukowy. Jedyną autoryzowaną informacją zdrowotną dotyczącą witaminy K i kości pozostaje brzmienie z rozp. UE 432/2012 (powyżej).

Witamina K, witamina D i magnez w diecie

Witamina K, witamina D i magnez to składniki, których oświadczenia zdrowotne EFSA wzajemnie się uzupełniają w kontekście układu kostnego i metabolizmu wapnia.

SkładnikAutoryzowane brzmienia EFSA (wybrane)
Witamina K
  • Witamina K pomaga w prawidłowym krzepnięciu krwi.
  • Witamina K pomaga w utrzymaniu prawidłowego stanu kości.
Witamina D
  • Witamina D pomaga w prawidłowym wchłanianiu/wykorzystywaniu wapnia i fosforu.
  • Witamina D pomaga w utrzymaniu prawidłowego stanu kości.
Magnez
  • Magnez pomaga w utrzymaniu prawidłowego stanu kości.
  • Magnez pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni.

Wszystkie brzmienia powyżej zostały autoryzowane rozporządzeniem UE 432/2012.

W literaturze naukowej publikowane są badania dotyczące metabolicznych interakcji między tymi witaminami i mineralizacją kości[3][4].

Najczęstsze pytania

Czym K2 MK-7 różni się od witaminy K1?
K1 (filochinon) pochodzi głównie z zielonych warzyw, a K2 (menachinony, w tym MK-7) powstaje przede wszystkim w wyniku fermentacji bakteryjnej. To dwie różne grupy w obrębie witaminy K.
Czy natto jest dobrym źródłem witaminy K2?
Natto jest najbogatszym znanym naturalnym źródłem witaminy K2 w formie MK-7 w diecie. Zawartość bywa zmienna między partiami, co jest naturalne dla produktu fermentowanego.
Czy K2 MK-7 i nattokinaza to to samo?
Nie. Witamina K2 MK-7 to witamina, a nattokinaza to enzym powstający podczas fermentacji natto. To dwie różne substancje. Nattokinaza nie ma w UE autoryzowanego oświadczenia zdrowotnego.

Pogłębiona wiedza o witaminie K2

Tematowi witaminy K2 poświęcony jest też niezależny serwis wiedzy k2mk7.pl.

📚 Źródła naukowe i bibliografia

Prezentowane treści opierają się na recenzowanych publikacjach naukowych:

  1. Biodostępność MK-7 z natto. Sato T. et al. (2012). Nutrition Journal. DOI: 10.1186/1475-2891-11-93
  2. MK-7 i tkanka kostna. Knapen M.H.J. et al. (2013). Osteoporosis International. DOI: 10.1007/s00198-013-2325-6
  3. Interakcje witamin D i K. van Ballegooijen A.J. et al. (2017). International Journal of Endocrinology. DOI: 10.1155/2017/7454376
  4. Magnez w metabolizmie witaminy D. Uwitonze A.M., Razzaque M.S. (2018). JAOA. DOI: 10.7556/jaoa.2018.037

mgr inż. Marek Kołodziejski, twórca manufaktury Natto.pl

O autorze

mgr inż. Marek Kołodziejski, założyciel i twórca manufaktury Natto.pl, inżynier prowadzący prace badawczo-rozwojowe nad fermentacją i suszeniem natto.

Autor opatentowanej technologii konwekcyjnego suszenia natto, chroniącej witaminę K2 MK-7, nattokinazę i żywe kultury bakterii (Patent PL 237235, Urząd Patentowy RP).

Laureat Nagrody Gospodarczej Marszałka Województwa Lubuskiego (2024, kategoria Innowacyjne Mikroprzedsiębiorstwo) za prace badawcze i produkcję świeżego oraz suszonego natto jako żywności funkcjonalnej.